अत्र च परिष्वक्तरंहणनिरूपणेन वैराग्यदृढीकरणादधिकारिसिद्धौ तस्य शास्त्रे प्रवृत्तिरिति पादादिसङ्गतिरित्यङ्गीकृत्य पूर्वपक्षमाह -
किमित्यादिना ।
करणैरिव भूतैरपि परिष्वक्तस्यैव रंहणमिति शङ्कते -
कुत इति ।
वैषम्यं दर्शयन्नुत्तरमाह -
करणेति ।
करणोपादाने मानमाह -
स इति ।
तेजोमात्राशब्दस्य करणविषयत्वे हेतुमाह -
वाक्येति ।
स यत्रैष चाक्षुषः पुरुष इत्यादाविति यावत् ।
प्रश्नप्रतिवचनाभ्यामपां गमने गम्यमाने कथं भूतमात्राणामुपादानासंकीर्तनं, तत्राह -
नैवमिति ।
अापः पुरुषवचसो भवन्तीत्यपां पुरुषवचनक्रियायोगमात्रं भाति न पुरुषोपादानत्वम् । नच पञ्चसु स्थानेष्वपां गमनमस्ति श्रद्धादीनामेव होम्यत्वावगमात् । यद्यपि करणानां भौतिकत्वात्तदुपादानश्रुत्यैव भूतोपादानमर्थाक्षिप्तं तथापीन्द्रियोपादानापञ्चीकृतभूतांशान्यभूतविवक्षयेदमश्रुतत्वमिति भावः ।
देहान्तरारम्भान्यथानुपपत्त्या भूतपरिष्वक्तस्य गमनमित्याशङ्क्याह -
सुलभाश्चेति ।
परिष्वङ्गे मानफलयोरभावे फलितमुपसंहरति -
तस्मादिति ।
पूर्वपक्षमनुभाष्य प्रतिज्ञामवतार्य व्याकरोति -
एवमिति ।