తద్భూతస్య తు నాతద్భావో జైమినేరపి నియమాత్తద్రూపాభావేభ్యః ।
ఆరోహవత్ప్రత్యవరోహోఽపి కదాచిదూర్ధ్వరేతసాం స్యాదితి మన్దాశఙ్కానివారణార్థమిదమధికరణమ్ । పూర్వధర్మేషు యాగహోమాదిషు । రాగతో వా గృహస్థోఽహం పత్న్యాదిపరివృతః స్యామితి ।
నియమం వ్యాచష్టే –
తథాహి అత్యన్తమాత్మానమితి ।
అతద్రూపతామారోహతుల్యతాభావం వ్యాచష్టే –
యథాచ బ్రహ్మచర్యం సమాప్యేతి ।
అభావం శిష్టాచారాభావం విభజతే –
న చైవమాచారాః శిష్టా ఇతి ।
అతిరోహితార్థమన్యత్ ॥ ౪౦ ॥
తద్భూతస్య తు నాతద్భావో జైమినేరపి నియమాత్తద్రూపాభావేభ్యః ॥౪౦॥ యదా నాశ్రమకర్మాపి విద్యాసాధనం, తదా ఆరూఢపతితస్య పూర్వాశ్రమప్రస్థితస్య కర్మ కిము వక్తవ్యమితి సఙ్గతిః ।
పూర్వకర్మస్వనుష్ఠానచికీర్షయేత్యాదిభాష్యం వ్యాచష్టే –
పూర్వధర్మేష్విత్యాదినా ।
అరణ్యమితి ।యత్పదమాశ్రమస్తతో నైనమియాత్పునస్తతో నేయాన్నవర్తేతేత్యర్థః ॥౪౦॥