ತಾನಿ ಪರೇ ತಥಾ ಹ್ಯಾಹ ॥೧೫॥ ಇತ್ಯಾದ್ಯಧಿಕರಣಪಂಚಕಸ್ಯ ಸಂಗತಯೋ ಭಾಷ್ಯ ಏವ ವಿಶದಾಃ । ಪರಸ್ಮಿನ್ ಪುರುಷೇ ಕರಣಲಯವಚನೇ ಸತಿ ಸಂಶಯಾನುಪಪತ್ತಿಮಾಶಂಕ್ಯಾಹ –

ಪ್ರತಿಷ್ಠಾವಿಲಯನಶ್ರುತ್ಯೋರಿತಿ ।

ಪ್ರತಿಷ್ಠಯೋರವಾಂತರಪ್ರಕೃತಿಮಹಾಪ್ರಕೃತ್ಯೋಃ, ಲಿಂಗಶರೀರವಿಲಯನಶ್ರುತಿಗತಾಃ ಕಲಾ ‘‘ಏವಮೇವಾಸ್ಯ ಪರಿದ್ರಷ್ಟು’’ರಿತಿ ಶ್ರುತೀ ತಯೋರ್ವಿಪ್ರತಿಪತ್ತೇರ್ವಿಮರ್ಶಃ ಸಂಶಯ ಇತ್ಯರ್ಥಃ ।

ಪರಸ್ಮಿನ್ನಾತ್ಮನೀತಿ ।

ಲೀಯಂತ ಇತಿ ಶೇಷಃ ।

ನನು ಬಾಹ್ಯೇಂದ್ರಿಯಾಣಿ ದಶ, ಭೂತಾನಿ ಪಂಚ, ಮನ ಏಕಮಿತಿ ಷೋಡಶ ಕಲಾಃ ಸಂತಿ, ಕಥಂ ಶ್ರುತೌ ಪಂಚದಶತ್ವನಿರ್ದೇಶಸ್ತತ್ರಾಹ –

ಘ್ರಾಣೇತಿ ।

ಘ್ರಾಣಸ್ಯ ಹಿ ಪೃಥಿವ್ಯುಪಾದಾನಂ, ಮನಸಶ್ಚ ಸೈವಾನ್ನಮಯತ್ವಶ್ರುತೇರತ ಏಕಪ್ರಕೃತಿಕತ್ವಮಿತ್ಯರ್ಥಃ । ಸಾಂವ್ಯವಹಾರಿಕಪ್ರಮಾಣೇನಾನುಮಾನೇನ ಕರಣಾನಾಂ ಭೌತಿಕತ್ವಾವಗಮಾದ್ ಭೂತೇಷು ಲಯೋಽವಗತಃ, ಭೂತಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣಾಂ ಚಾಸಾಧಾರಣಾನಾಂ ಸಾಧಾರಣೇಷು ಭೂತೇಷು ಪ್ರಾಣಾನಾಂ ವಾಯೌ ತಾತ್ತ್ವಿಕಪ್ರಮಾಣೈಸ್ತು ವೇದಾಂತೈರ್ವಿಶ್ವಸ್ಯ ಬ್ರಹ್ಮವಿವರ್ತತ್ವಾವಗಮಾದ್ ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ಬಾಧ ಇತ್ಯರ್ಥಃ । ಯಥಾ ನದ್ಯಃ ಸಮುದ್ರೇ ಲೀಯಂತೇ ಏವಮೇವ ಪುರುಷೇ ಕಲಾಃ, ಆಸಾಂ ಕಲಾನಾಂ ನಾಮರೂಪೇ ಶಕ್ತ್ಯಾತ್ಮಕೇ ಅಪಿ ಭಿದ್ಯೇತೇ, ಸ ಚ ವಿದ್ವಾನಕಲಃ ಕಲಾರಹಿತಃ ಸನ್ನಮೃತೋ ಭವತಿ॥೧೫॥

ಇತಿ ಸಪ್ತಮಂ ವಾಗಾದಿಲಯಾಧಿಕರಣಮ್॥