భామతీవ్యాఖ్యా
వేదాన్తకల్పతరుః
 

అవిభాగేన దృష్టత్వాత్ ।

యద్యపి జీవాత్మా బ్రహ్మణో న భిన్న ఇతి తత్ర తత్రోపపాదితం తథాపి స తత్ర పర్యేతీత్యాధారాధేయభావవ్యపదేశస్య సమ్పత్తృసమ్పత్తవ్యభావవ్యపదేశస్య చ సమాధానార్థమాహ ॥ ౪ ॥

అవిభాగేన దృష్టత్వాత్॥౪॥
స్వరూపావస్థితస్యాపి జీవస్య బ్రహ్మణోఽన్యతా ।
ఆశఙ్క్యతేఽత్ర యోగానామివ తేనాస్తి సంగతిః॥
పునరుక్తిమాశఙ్క్య పరిహరన్పూర్వపక్షమాహ –

యద్యపీతి ।

తత్త్వమస్యాదివాక్యాత్సాధనభూతజ్ఞానపరాత్ స ముక్తః , తత్ర బ్రహ్మణి పర్యేతి పరిగచ్ఛతీత్యాదిభిరాధారాధేయభావవ్యపదేశస్య పరం జ్యోతిరుపసంపద్యేతి చ సంపత్తుః సంపత్తవ్యభేదస్య చ సాధ్యప్రధానభూతఫలవిషయతయా ప్రాబల్యాన్ముక్తౌ పరం జ్యోతిర్బ్రహ్మ ప్రాప్యాపి తస్మాద్భేదేన స్వేన రూపేణ ముక్తోఽవతిష్ఠత ఇత్యర్థః । తత్రాభినిష్పన్నస్వరూపస్య స ఉత్తమః పురుష ఇతి తచ్ఛబ్దోత్తమపురుషశ్రుతిభ్యాం పరమాత్మభావః ఫలం తత్త్వమస్యాదివాక్యానుగుణమవగమ్యతే ।

‘‘స తత్ర పర్యేతీ’’త్యాదిఫలస్య తు నిర్గుణప్రకరణగతస్యాపి ‘‘మనసైతాన్ కామాన్ పశ్యన్ రమతే య ఎతే బ్రహ్మలోకే’’ ఇతి బ్రహ్మలోకసంబన్ధాదిలిఙ్గాత్సగుణవిద్యాసూత్కర్ష ఇతి సిద్ధాన్తయతి సూత్రకార ఇత్యాహ –

సమాధానార్థమితి॥౪॥

ఇతి ద్వితీయమవిభాగేన దృష్టత్వాధికరణమ్॥